{"id":2696,"date":"2024-11-01T14:35:42","date_gmt":"2024-11-01T13:35:42","guid":{"rendered":"https:\/\/alevipedia.org\/?post_type=docs&#038;p=2696"},"modified":"2024-11-01T14:35:42","modified_gmt":"2024-11-01T13:35:42","password":"","slug":"sah-ismail","status":"publish","type":"docs","link":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/thema\/sah-ismail\/","title":{"rendered":"\u015eah \u0130smail"},"content":{"rendered":"<p>Alevilerin en \u00f6nde gelen dini \u00f6nderlerinden olan \u015eah \u0130smail, devlet adaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra edebi ki\u015fili\u011fi ile de \u015f\u00f6hret bulmu\u015ftur. Azerbaycan T\u00fcrkleri ve K\u0131z\u0131lba\u015f\/Aleviler aras\u0131nda sevilen ve sayg\u0131 duyulan bir isimdir. \u015eah \u0130smail baba taraf\u0131ndan Safeviyye Tarikat\u0131n\u0131n kurucusu \u015eeyh Safiy\u00fcddin Erdebili\u2019nin alt\u0131nc\u0131 g\u00f6bekten torunudur. Temmuz 1487\u2019de Erdebil\u2019de d\u00fcnyaya gelmi\u015ftir. Babas\u0131 Safeviyye tarikat\u0131n\u0131n alt\u0131nc\u0131 \u015feyhi \u015eeyh Haydar\u2019d\u0131r. Aleviler aras\u0131nda soyunun Hz. Muhammed\u2019e kadar ula\u015ft\u0131\u011f\u0131na inan\u0131lmaktad\u0131r. Annesi Akkoyunlu Devleti h\u00fck\u00fcmdar\u0131 Uzun Hasan\u2019\u0131n k\u0131z\u0131 Alem\u015fah Beg\u00fcm\u2019d\u00fcr. Babas\u0131 \u015eeyh Haydar, \u015eah \u0130smail 1 ya\u015f\u0131na girmek \u00fczereyken, Temmuz 1488\u2019de Akkoyunlu H\u00fck\u00fcmdar\u0131 Sultan Yakup taraf\u0131ndan g\u00f6nderilen orduyla yap\u0131lan sava\u015fta \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sultan Yakup, \u015eeyh Haydar\u2019\u0131n \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesiyle yetinmeyip, ye\u011fenleri Sultan \u0130brahim, Sultan Hoca Ali ve \u0130smail\u2019i tutuklatarak anneleri Alem\u015fah Beg\u00fcm\u2019le birlikte \u0130stahr kalesine hapsettirmi\u015ftir. Sultan Yakub\u2019un 1491\u2019de \u00f6lmesiyle birlikte Akkoyunlu devletinde ortaya \u00e7\u0131kan taht kavgalar\u0131, 1493\u2019te 6 ya\u015f\u0131nda olan \u0130smail ve karde\u015flerinin hapisten \u00e7\u0131kmas\u0131na vesile olmu\u015ftur. Fakat bu \u00f6zg\u00fcrl\u00fck fazla s\u00fcrmemi\u015ftir. R\u00fcstem Bey Akkoyunlu devletinde idareyi kontrol\u00fc alt\u0131na al\u0131nca \u015eeyh Haydar\u2019dan sonra tarikat\u0131n ba\u015f\u0131na ge\u00e7en Sultan Hoca Ali\u2019yi \u00f6ld\u00fcrtm\u00fc\u015ft\u00fcr. Ancak Sultan Hoca Ali, \u00f6l\u00fcm\u00fcnden k\u0131sa bir s\u00fcre \u00f6nce tac\u0131n\u0131 karde\u015fi \u0130smail\u2019in ba\u015f\u0131na ge\u00e7irerek, kendisinden sonraki \u015feyhin \u0130smail oldu\u011funu m\u00fcritlerine ilan etmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Safevi Tarikat\u0131 m\u00fcritleri, \u015eeyh Haydar ve Sultan Hoca Ali\u2019den sonra \u015eeyh \u0130smail\u2019in de ba\u015f\u0131na bir \u015fey gelir korkusuyla onu k\u00f6\u015fe bucak saklamaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r. Hatta \u0130smail\u2019in nerede oldu\u011funu annesi Alem\u015fah Beg\u00fcm\u2019den bile gizlediklerinden s\u00f6z edilmektedir. Hen\u00fcz \u00e7ocuk ya\u015fta olan \u0130smail, m\u00fcritleri taraf\u0131ndan 1494\u2019te Gilan Eyaletindeki Lahican\u2019a g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Burada yakla\u015f\u0131k 6 sene kalan \u015eah \u0130smail, Gilan Valisi Karkiya Mirza Ali himayesinde \u015eemsettin Lahici (Geylani) den dersler alm\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca K\u0131z\u0131lba\u015f beyler de sava\u015f ve d\u00f6\u011f\u00fc\u015f teknikleri hususunda \u0130smail\u2019i desteklemi\u015flerdir. R\u00fcstem Bey\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fc \u00fczerine Akkoyunlular kendi i\u00e7inde \u00e7at\u0131\u015fmaya ba\u015flay\u0131nca, bu durumu f\u0131rsata \u00e7evirmek isteyen K\u0131z\u0131lba\u015f beyleri \u015eeyh \u0130smail ile de isti\u015fare ederek onun art\u0131k ortaya \u00e7\u0131kma vaktinin geldi\u011fine karar vermi\u015flerdir. Beraberindeki K\u0131z\u0131lba\u015f beyleriyle birlikte Erdebil\u2019e gelen \u015eeyh \u0130smail, bir s\u00fcre burada kald\u0131ktan sonra askeri g\u00fcc\u00fcn\u00fc art\u0131rmak i\u00e7in Erzincan istikametine gitmi\u015f ve yakla\u015f\u0131k 7.000 ki\u015filik bir askeri g\u00fcce ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lk olarak 1500 y\u0131l\u0131nda \u015eirvan\u015fahlar\u2019\u0131n \u00fczerine y\u00fcr\u00fcyen \u015eeyh \u0130smail \u00f6nderli\u011findeki Safevi ordusu onlar\u0131 ma\u011flup ettikten sonra 1502\u2019de Akkoyunlular \u00fczerine y\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015f ve Tebriz\u2019i alarak \u015eahl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ilan etmi\u015ftir. \u00c7ok ge\u00e7meden hakimiyet sahas\u0131n\u0131 geni\u015fleten \u015eah \u0130smail, Do\u011fu ve G\u00fcneydo\u011fu Anadolu b\u00f6lgesinin b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc topraklar\u0131na katarak Osmanl\u0131 egemenli\u011fini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde sarsarak Anadolu\u2019daki T\u00fcrkmenlerin kendisine meyletmesini sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>O s\u0131rada Trabzon\u2019da bulunan ve \u015eah \u0130smail\u2019in faaliyetlerinden rahats\u0131zl\u0131k duyan Yavuz Sultan Selim babas\u0131 II. Beyaz\u0131t\u2019\u0131n yerine Osmanl\u0131 taht\u0131na ge\u00e7ince, Osmanl\u0131lar\u0131n Anadolu\u2019da sars\u0131lan itibar\u0131n\u0131 yeniden kazanmak ad\u0131na sava\u015f haz\u0131rl\u0131klar\u0131na giri\u015fmi\u015ftir. O tarihe kadar girmi\u015f oldu\u011fu b\u00fct\u00fcn sava\u015flar\u0131 kazanan \u015eah \u0130smail komutas\u0131ndaki Safevi kuvvetleriyle Osmanl\u0131 Ordusu 23 A\u011fustos 1514\u2019te \u00c7ald\u0131ran ovas\u0131nda kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya geldi. Binlerce M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk\u00fcn \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fc sava\u015f\u0131 Yavuz Sultan Selim y\u00f6netimindeki Osmanl\u0131lar kazand\u0131. Sava\u015ftan sa\u011f kurtulan \u015eah \u0130smail o tarihten sonra sakin bir hayat s\u00fcrerek May\u0131s\/Haziran 1524\u2019te Tebriz\u2019de vefat etti ve cenazesi Erdebil\u2019de topra\u011fa verildi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Alevilerin en \u00f6nde gelen dini \u00f6nderlerinden olan \u015eah \u0130smail, devlet adaml\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra edebi ki\u015fili\u011fi ile de \u015f\u00f6hret bulmu\u015ftur. Azerbaycan T\u00fcrkleri ve K\u0131z\u0131lba\u015f\/Aleviler aras\u0131nda sevilen ve sayg\u0131 duyulan bir isimdir. \u015eah \u0130smail baba taraf\u0131ndan Safeviyye Tarikat\u0131n\u0131n kurucusu \u015eeyh Safiy\u00fcddin Erdebili\u2019nin alt\u0131nc\u0131 g\u00f6bekten torunudur. Temmuz 1487\u2019de Erdebil\u2019de d\u00fcnyaya gelmi\u015ftir. Babas\u0131 Safeviyye tarikat\u0131n\u0131n alt\u0131nc\u0131 \u015feyhi \u015eeyh Haydar\u2019d\u0131r. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2692,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"doc_category":[34],"doc_tag":[],"class_list":["post-2696","docs","type-docs","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","doc_category-alevilikte-oenemli-sahsiyetler"],"acf":[],"year_month":"2026-10","word_count":677,"total_views":"2367","reactions":{"happy":"0","normal":"0","sad":"0"},"author_info":{"name":"redaktion","author_nicename":"redaktion","author_url":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/author\/redaktion\/"},"doc_category_info":[{"term_name":"Alevilikte \u00d6nemli \u015eahsiyetler","term_url":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/themen-kategorie\/alevilikte-oenemli-sahsiyetler\/"}],"doc_tag_info":[],"knowledge_base_info":[],"knowledge_base_slug":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/2696","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs"}],"about":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/docs"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2696"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/2696\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2697,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/2696\/revisions\/2697"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2692"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2696"}],"wp:term":[{"taxonomy":"doc_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/doc_category?post=2696"},{"taxonomy":"doc_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/doc_tag?post=2696"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}