{"id":2746,"date":"2024-12-16T12:40:26","date_gmt":"2024-12-16T11:40:26","guid":{"rendered":"https:\/\/alevipedia.org\/?post_type=docs&#038;p=2746"},"modified":"2024-12-16T12:40:27","modified_gmt":"2024-12-16T11:40:27","password":"","slug":"guevenc-abdal","status":"publish","type":"docs","link":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/thema\/guevenc-abdal\/","title":{"rendered":"G\u00fcven\u00e7 Abdal"},"content":{"rendered":"<p>Hac\u0131 Bekta\u015f Veli&#8217;den e\u011fitim al\u0131p, ona hizmet eden isimlerden biri olan G\u00fcven\u00e7 Abdal, Alevi ve Bekta\u015filer aras\u0131nda \u00f6nemli bir yere sahiptir. 13. y\u00fczy\u0131lda tarihsel kimli\u011fini Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee ile ifade eden bu d\u00fc\u015f\u00fcnce gelene\u011fi vard\u0131r. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnce gelene\u011fi, Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee ile hareket eden onlarca tarihsel ki\u015filik taraf\u0131ndan temsil edilir. Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee Vel\u00e2yetnamesi\u2019nde ad\u0131 ge\u00e7en Tapduk Emre, Yunus Emre, Karadonlu Can Baba, Sar\u0131 Saltuk, Ahi Evren, Karacaahmet Sult\u00e2n, Kolu A\u00e7\u0131k Hacim Sult\u00e2n, Seyyid Cem\u00e2l Sult\u00e2n gibi bir\u00e7ok T\u00fcrkmen dedesi Anadolu\u2019nun hatta Balkanlar\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda bu felsefenin temellenmesini sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee ile ad\u0131 an\u0131lan T\u00fcrkmen dedelerinin en \u00f6nemlilerinden biri de G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019d\u0131r. G\u00fcven\u00e7 Abdal, Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee Vel\u00e2yetnamesi\u2019nde, tasavvufi bir menk\u0131bede ad\u0131 ge\u00e7en, tan\u0131nan bir Alevi-Bekta\u015f\u00ee erenidir. Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee Vel\u00e2yetnamesi\u2019nde G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019\u0131n ad\u0131, Alevi-Bekta\u015f\u00ee inan\u00e7 terminolojisinde ve metin literat\u00fcr\u00fcnde s\u0131kl\u0131kla i\u015flenen \u015feyhlik, m\u00fcritlik, muhiblik, \u00e2\u015f\u0131kl\u0131k kavramlar\u0131n\u0131n betimlendi\u011fi felsef\u00ee bir menk\u0131be ile an\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Gen\u00e7 Abdal, Bekta\u015f\u00ee inan\u00e7lar\u0131na g\u00f6re G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019d\u0131r. Yine Gen\u00e7 Abdal mahlas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan \u015fiirler de onundur. S\u00f6ylenceye dayanan bu bilgiler ku\u015fkusuz tarihsel kesinlik ta\u015f\u0131maz. Bir Gen\u00e7 Abdal daha vard\u0131r ancak o 19. y\u00fczy\u0131lda ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. S\u00fccaeddin tekkesine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>G\u00fcven\u00e7 Abdal ad\u0131n\u0131n halk a\u011fz\u0131nda Gene, Gen\u00e7 Abdal olarak evrilmesi de bir varsay\u0131md\u0131r.<\/p>\n<p>G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019\u0131n ger\u00e7ek ad\u0131 bilinmemektedir. Velayetname\u2019de ba\u015f\u0131ndan ge\u00e7enler anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, Hac\u0131 Bekta\u015f d\u00f6neminde ya da ona yak\u0131n bir d\u00f6nemde, G\u00fcven\u00e7 ad\u0131nda bir Bekta\u015f\u00ee b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. G\u00fcn\u00fcm\u00fcze ula\u015fm\u0131\u015f bulunan G\u00fcven\u00e7 Abdal ve Gene Abdal mahlasl\u0131 \u015fiirlerin ona ait olup olmad\u0131\u011f\u0131 karanl\u0131kta kal\u0131r. Zira Gene Abdal\u2019a maledilen \u015fiirlerin dili olduk\u00e7a yenidir.<\/p>\n<p>Eldeki en eski bilgiler Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee\u2019ye atfedilen \u201cVel\u00e2yetname\u201d adl\u0131 eserde yer almaktad\u0131r. Bekta\u015f\u00ee itikad\u0131na kaynakl\u0131k te\u015fkil eden bu eserin Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee\u2019den yakla\u015f\u0131k iki as\u0131r sonra Sult\u00e2n II. Bayezid (1480-1512) devrinde Firdevs-i R\u00fbm\u00ee taraf\u0131ndan kaleme al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve muhtevas\u0131n\u0131n da destans\u0131 rivayetlere dayand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilinen bir husustur. Vel\u00e2yetname\u2019ye konu olan \u015fahsiyetler ve onlar\u0131n etraf\u0131nda geli\u015ftirilen olaylar\u0131n tamam\u0131 ku\u015fkusuz birer hayal \u00fcr\u00fcn\u00fc de\u011fildir. Ancak bunlar\u0131n abart\u0131l\u0131 ve mitolojiye bulanm\u0131\u015f kahramanl\u0131k hik\u00e2yelerinden derleme oldu\u011funu da unutmamak gerekir. Vel\u00e2yetnamedeki k\u0131ssan\u0131n \u00f6zeti de \u015fudur: Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee, hizmetinde bulunan G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019dan bir sarrafta bulunan nezrini gidip almas\u0131n\u0131 istemi\u015f. G\u00fcven\u00e7 Abdal da nereye gidece\u011fini ve nezri kimden alaca\u011f\u0131n\u0131 sormaya f\u0131rsat bulamadan kendini Hindistan\u2019\u0131n Delhi kentinde bulmu\u015ftur. Sarraf onun Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee taraf\u0131ndan g\u00f6nderildi\u011fini fark etmi\u015f ve Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee hat\u0131r\u0131na ona bin alt\u0131n yerine \u00fc\u00e7 bin alt\u0131n vermi\u015ftir. G\u00fcven\u00e7 Abdal bu \u015fehirde rastlad\u0131\u011f\u0131 bir k\u0131za \u00e2\u015f\u0131k olmu\u015f ve alt\u0131nlar\u0131 sayesinde ikna etti\u011fi k\u0131zla cinsel ili\u015fkiye girmek \u00fczere iken \u015feyhi Hac\u0131 Bekta\u015f\u2019\u0131n bir kerameti (tokad\u0131) ile k\u00f6t\u00fc niyetinden vazge\u00e7mi\u015ftir. Sonra yine kendisini bu Hintli k\u0131zla birlikte Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee\u2019nin huzurunda bulmu\u015ftur. Hakk\u0131nda \u0131srarla tevat\u00fcr \u00fcretilen G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019dan bahseden Vel\u00e2yetname\u2019deki k\u0131ssa bundan ibarettir. Vel\u00e2yetname\u2019nin yukar\u0131da i\u015faret eti\u011fimiz muhteva mant\u0131\u011f\u0131na uygun tarzda sunulan G\u00fcven\u00e7 Abdal hik\u00e2yesi, g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi tam anlam\u0131yla mitolojiye b\u00fcr\u00fcnm\u00fc\u015f durumdad\u0131r.<\/p>\n<p>G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019\u0131n, Hac\u0131 Bekta\u015f Veli\u2019yle \u00e7a\u011fda\u015f olup olmad\u0131\u011f\u0131na dair kesin bir \u015fey s\u00f6ylemek olduk\u00e7a zordur. Sersem Abdal mahlas\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131yan bir nefeste:<\/p>\n<p>Genc Abdal\u2019la Hac\u0131 Bekta\u015f geldiler<\/p>\n<p>Sar\u0131 Salt\u0131\u011f\u0131 Rumeli\u2019ne sald\u0131lar<\/p>\n<p>\u015e\u00fckrolsun dertlere derman old\u0131lar<\/p>\n<p>Tavafin kabuld\u00fcr Abdal dediler<\/p>\n<p>\u015eeklinde bir d\u00f6rtl\u00fc\u011f\u00fcne rastlanmaktad\u0131r. Gen\u00e7 Abdal, halk taraf\u0131ndan G\u00fcven\u00e7 Abdal s\u00f6z\u00fcn\u00fcn k\u0131salt\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bir nefes, rivayete g\u00f6re 1551 de Hac\u0131 Bekta\u015f tekkesinde Dedebaba olup 1569-1570&#8217;e kadar bu hizmette bulunan ve bu tarihte \u00f6len Sersem Ali Baba\u2019n\u0131nsa G\u00fcven\u00e7 Abdal\u2019\u0131n XVI. y\u00fczy\u0131la kadar unutulmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlar\u0131z\u201d der. \u00a0G\u00fcven\u00e7 Abdal, \u00f6zellikle Bekta\u015f\u00eeler aras\u0131nda sayg\u0131yla an\u0131lan bir ki\u015fili\u011fe sahiptir.<\/p>\n<p>Sek\u00e2hum s\u0131rr\u0131n\u0131 s\u00f6yleme sak\u0131n<\/p>\n<p>Sakla kulum beni saklay\u0131m seni<\/p>\n<p>Cevher- i z\u00e2t\u0131n\u0131 ke\u015ffetme sak\u0131n<\/p>\n<p>Sakla kulum beni saklay\u0131m seni<\/p>\n<p>Sak\u0131n sek\u00e2hum s\u0131rr\u0131n\u0131 s\u00f6yleme<\/p>\n<p>S\u0131rr\u0131 saklarsan seni muhafaza ederim<\/p>\n<p>Zat\u0131n\u0131n cevherini a\u00e7\u0131klam sak\u0131n<\/p>\n<p>S\u0131rr\u0131 saklarsan seni muhafaza ederim<\/p>\n<p>\u2026<\/p>\n<p>Elde aya\u011f\u0131nda dilde g\u00f6z\u00fcnde<\/p>\n<p>Hakk\u0131na raz\u0131 ol her bir s\u00f6z\u00fcnde<\/p>\n<p>Can\u0131ndan i\u00e7eri kendi \u00f6z\u00fcnde<\/p>\n<p>Allah bir Muhammed Ali a\u015fk\u0131na<\/p>\n<p>Dizilmi\u015f katara ger\u00e7ekler p\u00eerler<\/p>\n<p>Hakk\u2019\u0131n emri ile Hakk\u2019a giderler<\/p>\n<p>Hakikat s\u0131mn\u0131 s\u00f6yleme derler<\/p>\n<p>Allah bir Muhammed Ali a\u015fk\u0131na<\/p>\n<p>(\u00d6zmen 1998, 1998, I, s. 437)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hac\u0131 Bekta\u015f Veli&#8217;den e\u011fitim al\u0131p, ona hizmet eden isimlerden biri olan G\u00fcven\u00e7 Abdal, Alevi ve Bekta\u015filer aras\u0131nda \u00f6nemli bir yere sahiptir. 13. y\u00fczy\u0131lda tarihsel kimli\u011fini Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee ile ifade eden bu d\u00fc\u015f\u00fcnce gelene\u011fi vard\u0131r. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnce gelene\u011fi, Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee ile hareket eden onlarca tarihsel ki\u015filik taraf\u0131ndan temsil edilir. Hac\u0131 Bekta\u015f Vel\u00ee Vel\u00e2yetnamesi\u2019nde ad\u0131 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2742,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"doc_category":[34],"doc_tag":[],"class_list":["post-2746","docs","type-docs","status-publish","has-post-thumbnail","hentry","doc_category-alevilikte-oenemli-sahsiyetler"],"acf":[],"year_month":"2026-10","word_count":898,"total_views":"2336","reactions":{"happy":"0","normal":"0","sad":"0"},"author_info":{"name":"redaktion","author_nicename":"redaktion","author_url":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/author\/redaktion\/"},"doc_category_info":[{"term_name":"Alevilikte \u00d6nemli \u015eahsiyetler","term_url":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/themen-kategorie\/alevilikte-oenemli-sahsiyetler\/"}],"doc_tag_info":[],"knowledge_base_info":[],"knowledge_base_slug":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/2746","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs"}],"about":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/docs"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2746"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/2746\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2747,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/docs\/2746\/revisions\/2747"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2742"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2746"}],"wp:term":[{"taxonomy":"doc_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/doc_category?post=2746"},{"taxonomy":"doc_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alevipedia.org\/tr\/wp-json\/wp\/v2\/doc_tag?post=2746"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}